Węgiel kamienny jest to skała osadowa pochodzenia roślinnego, zawierająca 75-97% pierwiastka węgla, powstała w karbonie ze szczątków obumarłych roślinnych, które bez dostępu tlenu uległy uwęgleniu. Jego cechy szczególne to czarna barwa, matowy połysk i czarna rysa.
Węgiel kamienny ma zastosowanie jako paliwo. Jego wartość opałowa wynosi od 16,7 do 29,3 MJ/kg i silnie zależy od jego składu czyli zawartości popiołu, siarki i wilgotności.
Według Polskiej Normy węgiel kamienny został podzielony na typy zgodnie z naturalnymi jego cechami, charakteryzującymi jego przydatność technologiczną, którą określono następującymi wskaźnikami: 1.zawartość części lotnych w węglu w przełożeniu na substancję bezpopiołową i suchą; 2.zdolność spiekania; 3.dylatacja; 4.ciepło spalania węgla w przełożeniu na substancję bezpopiołową i suchą.
Węgiel jest w Polsce surowcem strategicznym, gdyż zaspokaja aż 65% zapotrzebowania energetycznego kraju. Wydobycie węgla w 1999 r. wyniosło około 112 mln ton - tendencja wydobycia jest spadkowa, bo w 1994 r. było to 132 mln ton. Największe wydobycie węgla kamiennego odnotowano w 1980 roku (ponad 160 mln ton). Polskie zasoby węgla kamiennego należą do jednych z największych na świecie; przez wiele lat Polska zajmowała miejsca w czołówce krajów o największym wydobyciu węgla kamiennego.